John Vandaele

Journalist bij het mondiale magazine Mo* en auteur.

Chronologie

01 Nov - 30 Nov 2014
01 Jul - 31 Jul 2014
01 Aug - 31 Aug 2013
01 Okt - 31 Okt 2011
01 Jul - 31 Jul 2011
01 Jun - 30 Jun 2010
01 Apr - 30 Apr 2010
01 Dec - 31 Dec 2009
01 Jul - 31 Jul 2009
01 Jun - 30 Jun 2009
01 Mei - 31 Mei 2009
01 Apr - 30 Apr 2009
01 Feb - 28 Feb 2009
01 Dec - 31 Dec 2008
01 Nov - 30 Nov 2008
01 Aug - 31 Aug 2008
01 Mei - 31 Mei 2008
01 Apr - 30 Apr 2008
01 Mrt - 31 Mrt 2008
01 Feb - 28 Feb 2008
01 Jan - 31 Jan 2008

Links

De vieze gasten
Buren van de abdij
Mo* magazine

Publicaties

Ik schreef recent boeken over de economische crisis (2012), over de strijd om waardig werk (2009; met Dirk Barrez), het neoliberalisme in tijden van globalisering (2007) en over de wereld van de internationale financiƫle instellingen (2005). Voor meer info en besprekingen, zie de rechts op de openingspagina.

Laatste Reacties

Walter De Vos (Snuivende Tom sch…): Ik denk dat de moderne re…
Jef Eggermont (De natie biedt so…): Dit artikel verheugt me. …

Contact

John nu

Je kan me
best bereiken
via e-mail.


Deze site werd in de winter van 2008 voor me gemaakt door Aldo Siblings.

Powered by Pivot - 1.40.4: 'Dreadwind'  XML: RSS Feed  XML: Atom Feed 

« Verontwaardigd maar n… | Home | EnerGent oprichten in… »

Moet je een beetje gek zijn om competitief te zijn?

Dinsdag 20 Augustus 2013 Deze week voerde Eurocommissaris De Gucht een belasting in op de invoer van Chinese zonnepanelen omdat ze volgens hem onder de productieprijs op de Europese markten worden gedumpt. Als bedrijven dat lang kunnen doen, is het omdat ze op een of andere manier staatssteun krijgen. Dat roept dan weer vragen op over het in de globalisering: hoe eerlijk verloopt de concurrentie? Maar die vraag is veel breder dan deze ene kwestie van staatssteun. (gepubliceerd in De Standaard op 7 juni 2013)



Ten eerste danken Japan, Zuid-Korea, Taiwan en China hun economische opkomst voor een groot deel aan systematische steun voor de sterkste van de eigen ondernemingen. Met die royale steun voor hun jonge industrieën kopieerden ze de westerse industriestaten die hen voor gingen. Vraag is derhalve: waarom je zo focussen op dit ene product? Zeker in het geval van China waar de meeste multinationals staatsbedrijven zijn.

Ten tweede is er de link tussen milieu en handel. In een wereldeconomie zonder mondiale milieuregels is een goed milieubeleid vaak een concurrentienadeel. Klimaat is een mooi voorbeeld. Duitsland heeft gekozen voor een heuse Energiewende en haalt al een kwart van zijn stroom uit hernieuwbare bronnen. De bevolking neemt massaal deel aan de Energiewende. Vorig jaar werden er liefst 150 nieuwe energiecoöperaties opgericht. Het volk neemt er zijn eigen energieproductie in handen.

Edoch, recent bleek dat de stroomprijs in de VS sinds 2005 is gedaald terwijl hij in de EU met bijna veertig procent steeg. Dat heeft alles met schaliegas te maken: in de VS wordt op een nooit geziene schaal gas uit de rotsen ‘gefrackt’. Gas is er spotgoedkoop.

Wat leren we daaruit? Dat we bij gebrek aan een globaal klimaatakkoord in een wereld leven waarin elk blok in theorie zijn eigen energiebeleid kan kiezen. De VS gaan massaal voor eigen schaliegas en energieonafhankelijkheid. En lage energieprijzen. Maar gas blijft een fossiele brandstof die gepaard gaat met CO2-uitstoot, zij het een pak minder dan steenkool. China en India ontwikkelen alle energievormen – nucleair, wind, zon, en fossiele brandstoffen - maar het goedkope steenkool (waarvan ze zelf enorme voorraden bezitten) is dominant. En dan is er Europa dat heeft gekozen voor streefdoelen inzake hernieuwbare stroom en minder CO2-uitstoot.

Het lijkt een gezellige wereld waarin elke natie kan doen wat ze zelf wil. Maar zo is het niet helemaal. Via de wereldeconomie en de competitie wordt de Europese keuze onder druk gezet: Europese bedrijven maken duurdere producten omdat onze energie meer kost.

Om het scherp te stellen: wie rationeel is en rekening houdt met wat 98,5 procent van de wetenschappers zeggen – dat de mens een klimaatverandering op gang brengt – wordt onder druk gezet door wie daar geen rekening mee houdt. Normaal houden ook Amerikanen rekening met wetenschappelijke bevindingen - als het gaat om het ontwikkelen van wapens of iPads bijvoorbeeld - maar omdat de klimaatwetenschap iets vervelends zegt, kijkt men de andere kant op. Is dat rationeel? Moet je tegenwoordig een beetje gek zijn om competitief te zijn?

Is het oké dat de EU commercieel wordt gestraft omdat het de juiste keuze maakt? En is er - bij ontstentenis van een klimaatakkoord - een andere mogelijkheid dan protectionisme? Moeten we vrijhandel laten primeren op het klimaat ?

Last but not least zijn er de arbeidsvoorwaarden. In de neoliberale globalisering loont het commercieel om de mensenrechten niét te respecteren.  Als werknemers in een land als China – en vele andere landen - zich niet mogen verenigen om zo hogere lonen af te dwingen, maakt dat de Chinese producten goedkoper. Anders gesteld: omdat Europa het recht van vereniging wel eerbiedigt, wordt het commercieel gestraft. Ik heb me er altijd over verbaasd dat Europa China heeft toegelaten tot de Wereldhandelsorganisatie zonder daarover vragen te stellen. Mensenrechten zijn dus toch niet zo belangrijk? Of was de druk van onze multinationals te groot? Het heeft er tevens toe geleid dat China een echte exportmachine werd – de Chinezen kunnen te weinig kopen wat ze maken - waar de lokale consumptie weinig bijdraagt tot de economie en de rest van de wereld de overschotten moet absorberen.

Nu Europa met een crisis worstelt, komen al die dingen in een heller daglicht te staan en blijkt de wereld iets complexer dan ‘laat de markt spelen’. Hoe lang kunnen we al die zaken nog onder het tapijt vegen? Europa blijft nog even de grootste economie ter wereld. Het heeft het recht – en voor mij zelfs de plicht – om al die legitieme overwegingen op tafel te leggen in zijn relatie met China, de VS, en breder nog: in de wereldhandelsorganisatie. Een andere globalisering is wenselijk.


geen reacties

  
Persoonlijke info onthouden?

Emoticons / Textile

In de strijd tegen automatisch gegenereerde spam, vraag ik je volgende vraag te beantwoorden.
 

 

Kattebel:
Verberg email:

Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of email-adres in te typen.